حاشيه اي به متن
ماجراي خاكسپاري شهدا در دانشگاه اميركبير
در اين نوشتار كوتاه كاري با مدعاي طرفين درگير در ماجراي تدفين شهداي گرانقدر در دانشگاه اميركبير ندارم. نظر من به نكته ي ديگري معطوف شد كه در متن و باطن حادثه در جريان بود و هنوز هم هست.
فراموش نمي كنم كه در سال هاي نه چندان دور حاكميت تفكر سكولار در ايران، توهين و هتّاكي به مقدسات و يا لااقل دهن كجي به احساسات عمومي مردم نسبت به خاطره هاي تاريخي شان، به امري روزمره و رايج تبديل شده بود. در مقطعي نااميدي مردم از اوضاع آنچنان اوج گرفته بود كه بجاي شكل گيري اعتراضات عمومي به اين اقدامات توهين آميز سازماندهي شده، اعتراض، خودش را به عنوان نوعي روضه ي مذهبي و اشك و آه در مراسمات مذهبي نشان مي داد. در حقيقت مراسمي مانند تدفين شهدا علاوه بر معناي سياسي و فرهنگي ويژه اش، به عنوان فرصت هايي استثنايي براي بازسازي روحيه و احساسات جريحه دار شده ي متدينين دانسته مي شد. در اين خصوص خاطرات بسياري دارم كه مجال ذكرشان نيست.
امّا امروز ماجرا فرق كرده است. البته امر براي امثال ما مشتبه نيست. براي ما مثل روز روشن است كه ممانعت عده اي براي تدفين شهدا در دانشگاه اميركبير از همان جنس هتّاكي هاي پيشين است و از همان منبع معرفتي بيمار و آفت زده سيراب مي شود. ولي صورت مسأله پيام ديگري دارد. امروز حتي تندرو ترين جانوران سياسي سكولار هم سعي مي كنند از ادبياتي متناسب با گفتمان انقلاب اسلامي استفاده كنند. آنها كه مخالف تدفين شهدا بودند براي بيان نياتشان از كلمات و عبارات توهين آميز استفاده نكردند. آنها هم مي گويند «شهدا در خاطره ي ما جاي دارند؛ شهدا مي بايست تكريم شوند ولي شهداي عزيز(!) را نبايد به چماقي براي سركوب بدل كرد.» پلاکاردهایی با مضامینی چون «ما مخالف دفن شهادت هستیم» یا «نگذارین شهادت دفن شود» نشانه ی اعتراض دانشجویی است و این بدان معناست که ما نه مخالف شهادت و شهدا که نگران این مفاهیم مقدس هستیم. صرف نظر از صادقانه بودن چنین ابرازنظری می توان گفت در ماجراي ممانعت از تدفين شهدا، مخالفان هم به مفصل بندي هاي گفتمان انقلابي امروز پاي بند بودند. در حقيقت جسارت و تهور توهين و هتاكي به مقدسات كه در دوران اصلاحات حتي به رفتاري دولتي تبديل شده بود، جاي خود را به ترسي فزاينده داده است كه ادبيات سياسي آنها را به تابعي از حركت عمومي مردم بدل كرده است.
نخبگان سكولار دريافته اند حتي براي پيگيري روند تغييرات اجتماعي و فرهنگي مورد نظر خود بايد از نقطه عزيمت گفتمان غالب آغاز كنند. اين عقب نشيني نويد استقرار مجدد هويت اصولگرايانه ي انقلابي را دارد و اين حقيقت بسيار اميد بخش و مسرور كننده است چراكه لابلاي جريانات اندوهناك دوره ي اصلاحات، حتي خوشبينانه ترين پيش بيني ها از آينده ي سياسي ايران هم چنين فضايي را قابل تحقق نمي دانست. ولي امروز همه چيز گواه اين است كه گفتمان انقلاب اسلامي آنچنان غلبه يافته است كه مخالفان نظام را هم به مشاركت(هر چند منافقانه) مجبور كرده است. براي آنانكه اهل تحليل هاي تاريخي هستند، اين رخداد بسيار قابل توجه است.
این عکس البته مربوط به مراسم تدفین شهدای گمنام در دانشگاه شریف است. عکس مناسبی برای این متن پیدا نشد. عکسها اغلب ناظر به حضور طوفانی مردم در مراسم تشییع شهداست.
...باید باور کرد که دیگر دعوا بین چپ و راست نیست
که بین جیب های گشاد و دست های خالی است...
و دروغ گوها
حتی اگر از جکوزی خانه های خود
گورهای دست جمعی و لیست های هفتاد و دو نفر استخراج کنند
و برای خالی نبودن عریضه،
از ماتحت بیچاره های کهریزک خرج نمایند
باز نمی توانند از عدالت فرار کنند
آری این روزها برای فرار از عدالت
دیگر از عورت بی حیای عمروعاص هم کاری ساخته نیست!
• پست الکترونیک